The great depression

      დიდი დეპრესია იყო გლობალური ეკონომიკური ვარდნა,რომელიც გრძელდებოდა 1929_დან დაახლოებით 10_წლის განმავლობაში,მან გამოიწვია უამრავი ბანკის გაკოტრება,რეკორდული უმმუშევრობა,ერთობლივი ეროვნული პროდუქტის,ინდუსტრიული წარმოების,ბირჟებზე აქციების ფასის და პრაქტიკულად ეკონომიკური ზრდის ყველა პარამეტრის მკვეთრი ვარდნა.ვარდნის პიკი იყო 1933 წელს,თუმცა მხოლოდ მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ მოხერხდა ისეთი ინდიკატორების,როგორიცაა ინდუსტრიული წარმოება,საწარმოო აქციათა ფასები და ერთობლივი შიდა პროდუქტი,1929 წლის დონემდე აყვანა.

       19_საუკუნეში დაიწყო და 1 მსოფლიო ომის შემდეგ განსაკუთრების გაძლიერდა ეკონომიკაში პროტექციონისტული ტენდეციები,საზოგადოები ცხოვრებისეული პრინციპი გახდა: "თითოეული საკუთარი თავისათვის და ეშმაკსაც წაუღია უკან მდგომი" 20_იანი წლებში აშშ_ში სამომხმარებლო პროდუქციის წარმოება ძალიან გაიზარდა,მაგრამ გაჩნდა შეუსაბამობა ქვეყნის საწარმოო უნარსა მოსახლეობის მსყიდველობითი შესაძლებლობებს შორის. გარდა ამისა,ამერიკული საექსპორტო საქონელი ევროპაშიც ძნელად საღდებოდა.

       1 მსოფლიო ომის შემდეგ ევროპქვეყნებმა ვერ შეძლეს ეკონომიკის აღორძინება.ისინი ამერიკულ სურსათსა სა სამომხმარებლო საქონელში ამერიკული ბანკებიდან ნასესხებ ფულს იხდიდნენ. შემცირდა ნაღდი ფულის რაოდენობა.იმავდროულად მოიმატა აქციების ფასმა საფონდო ბირჟებზე,ვინაიდან დაგროვდა დიდი რაოდენობის უძრავი ქონება მზარდი და წარმეტებული საწარმოების სახით.აქციების ფასი მუდმივად იმატებდა ,რამაც გამოიწვია მოსახლეობის ჩაბმა გაშმაგებულ საბირჯო საბირჟო თამაშში საფონდო და უძრავი ქონების ბირჟებზე. ეს ლამის საერთო ეროვნული ჰობი გახდა,მოსახლეობა ყიდდა უძრავ ქონებას,ბანკებიდან გამოჰქონდა კრედიტები,რათა შეეძინა აქციები და უფრო მაღალ ფასად გაეყიდა,1923 წელს გაიყიდა 236 მილიონი აქცია ხოლო 1928 წელს 1 125 მილიონი. ამგვარი პროცესი დიდხანს ვერ გაგრძელდებოდა,რადგან მსოფლიო ვაჭრობას და ეკონომიკას უფრო და უფრო ემატებოდა პრობლემები.1929 წელს შემოდგომაზე აქციების ფასმა კლება დაიწყო,რადგან ამერიკელ მეწარმეებს შეუმცირდათ მოგება და დაუგროვდათ დიდი რაოდენობით გაუყიდავი უძრავი ქონება. 1932 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში რუზველტმა დამაჯერებლად გაიმარჯვა.ამერიკელი ხალხი ახალი პრეზიდენტიაგან ელოდა მოქმედებას და ისიც მზად იყო ამისათვის.:ერთადერთი რისიც უნდა გვეშინოდეს არის თავად შიში" განაცხადა რუზველტმა.რუზველტი თვლიდა რომ უმეშევრებისათვის არა უფასო ულუფა,არამედ სამუშაო უნდა მიეცა.

პრეზიდენტობის პირველი 100 დღის მანძილზე (1933 წლის მარტი - ივნისი) რუზველტმა კონგრესს თავისი საპრეზიდენტო პროგრამის "ახალი კურსის"გასატარებლად მრავალი კანონ პროექტი მიაწოდა,ახალი კანონის საფუძველზე მან დააფუძნა სამთავრობო ორგანიზაციები,ე.წ."სააგენტოები" რომელტაც კონკრეტული სამოქმედო გეგმა დაუსახა.

     საბოლოოდ აშშ_ის დიდი დეპრესია დაასრულა არა რუზველტის "ახალმა კურსმა" არამედ ადოლფ ჰიტლერმა,"აშშ დემოკრატიის დიდი არსენალი"იარაღის ნამდვილ არსენალად იქცა,ამერიკული ქარხნები  შეუჩერებლად მუშაობდნენ და უმუშევრობა საერთოდ გაქრა.

სლოგანი "ახალი კურსი" შეცვალა სლოგანმა "მოიგე ომი"