მეტსაც გეტყვით, მხოლოდ შეყვარებულთ შეუძლიათ თავი დასდონ ერთმანეთისთვის და არა მარტო მამაკაცებს, არამედ ქალებსაც. ალკესტიდამ[1], პელეასის ასულმა, ეს ერთხელ კიდევ ცხადად დაუმტკიცა ბერძნებს. მხოლოდ მან ირჩია სიკვდილი მეუღლის გულისთვის, თუმცა ამ უკანასკნელს დედ-მამა ცოცხალი ჰყავდა. მისი გრძნობა საყვარელი მეუღლის მიმართ შეუდარებლად უფრო ღრმა აღმოჩნდა მშობლების სიყვარულზე და, ამრიგად, ნათელი გახდა, რომ ისინი, არსებითად, უცხონი იყვნენ შვილისთვის და მხოლოდ სახელით ენათესავებოდნენ მას. და თუმცა მრავალს განუთქვამს სახელი თავისი მაღალი საქმეებით, მხოლოდ მცირერიცხოვან რჩეულთა სულები დაუხსნიათ ღმერთებს ჰადესის[2] ტყვეობიდან; ხოლო ალკესტიდას საქციელმა ისე მოხიბლა არა მარტო მოკვდავნი, არამედ უკვდავნიც, რომ პელეასის ასულის თავდადებით აღფრთოვანებულმა ღმერთებმა მისი სული უყოყმანოდ გამოიწვიეს ჰადესიდან. ამრიგად, თვითონ ღმერთებიც დიდ პატივს სცემენ უანგარო და თავგანწირულ სიყვარულს! ორფეოსს[3] კი, ეაგრეს ვაჟს, მეუღლეს დანატრებული ჯოჯოხეთს რომ ჩავიდა, ევრიდიკეს ნაცვლად ღმერთებმა მხოლოდ აჩრდილი აჩვენეს მისი და ხელცარიელი გაისტუმრეს ჰადესიდან, რადგან იგი მუსიკოსი იყო და შემართება აკლდა: ნაცვლად იმისა, რომ, ალკესტიდას მსგავსად, თავი დაედო საყვარელი არსების გულისთვის, ის შეეცადა როგორმე ცოცხალი ჩასულიყო ჰადესს. ამიტომაც დასაჯეს იგი ღმერთებმა და დიაცთა ხელით სიკვდილი არგუნეს წილად. მაშინ როდესაც ისინი სხვაგვარად მოექცნენ აქილევსს[4], თეტიდას ვაჟს, და ნეტართა კუნძულებზე გაგზავნეს იგი. მას ხომ დედამ უწინასწარმეტყველა – თუ ჰექტორს[5] მოჰკლავ, შენც სიკვდილი გელის, ხოლო თუ არ მოჰკლავ, მშვიდობით მიბრუნდები შინ და ღრმა მოხუცებულობამდე იცოცხლებო. მიუხედავად ამისა, აქილევსმა არჩია საკუთარი სიცოცხლის ფასად შური ეძია თავისი ძვირფასი პატროკლესთვის და ზედ დაჰკვდომოდა მეგობრის ცხედარს. ეგზომ დიდი პატივის ღირსადაც მიტომ ცნეს ღმერთებმა, რომ ყველაფერი ანაცვალა კაცს, რომელსაც იგი უყვარდა. ესქილე[6], რა თქმა უნდა, ცდება, როცა ამბობს აქილევსს პატროკლე უყვარდაო, რადგან იგი მარტო პატროკლეს კი არა, ყველა დანარჩენ გმირსაც ჩრდილავდა მშვენებით და, ამასთან, ჯერ კიდევ უწვერული, თავის მეგობარზე გაცილებით უმცროსიც იყო, როგორც ჰომეროსი ამბობს. და თუ ღმერთებს ატყვევებს თავგანწირვა მიჯნურისა საყვარელი არსების გულისთვის, მათ გაცილებით უფრო ხიბლავს და აღაფრთოვანებს ამ უკანასკნელის თავდადება თავისი მიჯნურის მიმართ. რადგან მასში, ვისაც უყვარს, მეტია ღვთაებრივი, ვიდრე მასში, ვინც უყვართ[7]. პირველი ხომ თვით ღვთაების მიერაა შთაგონებული. ამიტომ იყო, ღმერთებმა აქილევსს უფრო მეტი პატივი რომ მიაგეს, ვიდრე ალკესტიდას, და ნეტართა კუნძულებზე გაგზავნეს იგი.

      ამრიგად მე, ჩემის მხრივ, შემიძლია დავასკვნა, რომ ეროსი ყველაზე ძველი, ყველაზე ძალმორჭმული, ყველაზე პატივსაცემი ღვთაებაა უკვდავთა შორის, რადგან ყველაზე მეტად მას ძალუძს სათნოებასა და ნეტარებას აზიაროს კაცი როგორც ამ ქვეყნად, ისე საიქიოშიც.

თარგმნა და კომენტარები დაურთო
ბაჩანა ბრეგვაძემ