ქეთევან პოპიაშვილი

თომას ჰობსის აზრით ადამიანები ბუნებით თანასწორნი არიან. „ბუნებითი მდგომარეობა“-ეს არის მუდმივი ბრძოლის მდგომარეობა ერთთათვის-თავდაცვისთვის, მეორეთათვის-მოხვეჭისათვის, მესამეთათვის-პატივისა და დიდებისთვის. ეს არის თითოეული ინდივიდის ბრძოლა ყველა სხვა ინდივიდის წინააღმდეგ, ეგრეთწოდებული მუდმივი ომის მდგომარეობა, მიუხედავად იმისა, რომ არ არის აშკარად გამოხატული ბრძოლა, შერკინება თუმცა ადამიანთა ქვეცნობიერში არსებობს ამის ნება.

ბუნებით მდგომარეობაში ადამიანებს არ აქვთ უსაფრთხოების გარანტია. ისინი საკუთარი ძალისა და გამჭრიახობის იმედად არიან. ყველას თავისი თავი მიაჩნია სხვაზე ჭკვიანად და ძლიერად. ამ მდგომარეობაში ისინი ვერ შრომობენ, ვერ ქმნიან, მათი ცხოვრება არის მხოლოდ შიში, რომ გამოჩნდება უფრო ძლიერი და მოხერხებული და მოკლავს მას, წაართმევს ყველაფერს, რაც გააჩნია. ბუნებით მდგომარეობაში, ანუ „ყოველი ადამიანი ყველა სხვის წინააღმდეგ ომის მდგომარეობაში“, არ არსებობს სიკეთისა და ბოროტების ცნება, სამართლიანობისა და უსამართლობის განცდა. “არ არის საერთო ხელისუფლება, არ არის კანონიც. სადაც არ არის კანონი, ვერც უსამართლობა იქნება“.

ადამიანების ცხოვრება ცხოველურს ემსგავსება. ისინი მარტოები არიან, უქონელები და შეშინებულები. ყველას აქვს ის, რასაც თავისი ძალისა თუ ეშმაკობის წყალობით მოიპოვებს, და კიდევ შიში იმისა, რომ წაართმევენ ყველაფერს, რაც გააჩნია, მათ შორის სიცოცხლესაც.

ბუნების კანონებით ადამიანებს მინიჭებული აქვთ მხოლოდ უფლებები და თავისუფლება, მაგრამ არ აქვთ მოვალეობები სხვების მიმართ. ამიტომ არ არიან შეზღუდულები საკუთარ ქმედებებში, მაგრამ მათ ასევე ბუნებით აქვთ მინიჭებული უფლება უარი თქვან ძალადობრივ ცხოვრებაზე, ნებით გადასცენ უფლებების ნაწილი პიროვნებას ან ადამიანების ჯგუფს, რომლებიც იზრუნებენ მათ მშვიდობიან ყოფაზე, სიცოცხლისა და ქონების დაცვაზე. ამისთვის საჭიროა ერთიანი ხელისუფლება, რომელიც შექმნის წესრიგს, კანონებს, უსაფრთხოების გარანტიას, მისცემთ ადამიანებს შრომისა და შემოქმედების საშუალებას, აქედან გამომდინარე, ადამიანებს აქვთ ბუნებით მინიჭებული უფლება შექმნან სახელმწიფო-საერთო ძალაუფლება, რომელიც დაიცავს ადამიანებს ერთმანეთისაგან და მტრის შემოსევისგან.

„ადამიანებმა მათი სახელით სამოქმედოდ უნდა დანიშნონ ერთი კაცი ან საკრებულო და თითოეულმა ყოველი იმ მოქმედების მფლობელად და ავტორად უნდა გამოაცხადოს თავი, რასაც ის ჩაიდენს ან სხვას ჩაადენინებს საერთო მშვიდობისა და უსაფრთხოების დასაცავად“.

პავლე მოციქულისგან განსხვავებით, რომელიც თვლიდა რომ მეფეები ღმერთის რჩეულნი არიან. ჰობსი თვლის, რომ სახელმწიფო ძალაუფლების არსებობა ღმერთისგან კი არ არის დაწესებული, არამედ ადამიანთა შორის მშვიდობიანი ყოფის მოწესრიგებისთვის არის შექმნილი. ის თვლის, რომ თუ არ არსებობს ძალა, რომელსაც ემორჩილება ყველა (ე. ი სახელმწიფო), არ არსებობს წესრიგი.

ვიზიარებ ჰობსის იმ შეხედულებას, რომ ადამიანები ბუნებით თანასწორნი არიან და არ არსებობენ ზებუნებრივი ძალის რჩეული ადამიანები, რომლებსაც აქვთ უფლება განკარგონ დანარჩენი ადამიანების ბედი მათი ნების მიუხედავად. თუმცა ამასთანავე მიჭირს წარმოვიდგინო იდეალური საზოგადოება, სადაც პიროვნება სწორად აფასებს საკუთარ შესაძლებლობებს და კმაყოფილდება იმით, რისი შექმნის უნარიც თვითონ გააჩნია და საკუთარი შეგნება და მორალური ღირებულებები იმდენად მტკიცეა, რომ არასდროს ეცდება მიითვისოს სხვისი მონაპოვარი;საზოგადოება, სადაც ადამიანი იცავს არა მხოლოდ საკუთარ, არამედ სხვების უფლებებს, გაცნობიერებული აქვს მოვალეობები გარშემომყოფთა მიმართ. სასურველად მიმაჩნია ადამიანის შეგნებამ მიაღწიოს იმ ზღვარს, რომ უფლებებისა და მოვალეობების დაცვა დამოკიდებული იყოს ინდივიდთა თვითშეგნებასა და მორალურ ღირებულებებზე და მათ დასაცავად არ იყოს საჭირო თუნდაც ადამიანების ნებითვე შექმნილი, მაგრამ მაინც ძალადობრივი სისტემა-სახელმწიფო. თუმცა ეს დაუჯერებლად მიმაჩნია თანამედროვე ეპიქაში მაინც.

ბიბლიოგრაფია:

ჰობსი თომას, ლევიათანი, შესავალი თანამედროვე აზროვნებაში. მეექვსე გადამუშავებული გამოცემა, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2017 წელი

ნახვა: 1056

ტეგები: აზროვნება, ილიაუნი, ლევიათანი, შთა, ჰობსი

კომენტარი

თქვენ უნდა გახდეთ Qwelly_ს წევრი რომ შეძლოთ კომენტარის გაკეთება!

Qwelly_ზე რეგისტრაცია

ბლოგ პოსტები

ოსკარის 2026 წლის დაჯილდოება - გამარჯვებულები და ნომინირებულები

გამოაქვეყნა ლაშა_მ.
თარიღი: მარტი 16, 2026.
საათი: 11:30pm 0 კომენტარი

ოსკარი 2026 სრული სია

      ისევ დამიგვიანდა! ეტყობა, მართლა დავბერდი და უკვე აღარც კი…

გაგრძელება

2026 Guide to the Best AI Voice Generation for Creators and Businesses

გამოაქვეყნა supprity_მ.
თარიღი: მარტი 13, 2026.
საათი: 6:30pm 0 კომენტარი

As we step further into 2026, the landscape of content creation is being transformed by AI-powered technologies. Among these innovations, voice generation stands out as one of the most impactful tools for creators, businesses, and educators.…

გაგრძელება

Gallium Market to Reach $860 million by 2033

გამოაქვეყნა Heden Brock_მ.
თარიღი: მარტი 9, 2026.
საათი: 10:00am 0 კომენტარი

According to our latest research, the Global Gallium market size was valued at $430 million in 2024 and is projected to reach $860 million by 2033, expanding at…

გაგრძელება

How Minidumperfactory Electric Garden Loader Manufacturer Adapts to Energy Trends

გამოაქვეყნა Minidumperfactory00_მ.
თარიღი: მარტი 2, 2026.
საათი: 6:30am 0 კომენტარი

Electric Garden Loader Manufacturerstrategies are increasingly centered on advanced battery systems as demand grows for efficient and low-emission landscaping equipment. Energy storage technology now plays a defining role in how electric compact…

გაგრძელება

How Can A Ball Valve Factory Enhance Long Term System Comfort And Stability

გამოაქვეყნა Naishi Valve_მ.
თარიღი: თებერვალი 9, 2026.
საათი: 9:30am 0 კომენტარი

Choosing a reliable partner often begins with understanding how a  shapes ideas into practical solutions. Behind every smooth operation, there is a place where attention, patience, and process quietly work together. Valves may seem ordinary at…

გაგრძელება

The Final Barrier Between the World and Ruin

გამოაქვეყნა Karmasaylor_მ.
თარიღი: იანვარი 22, 2026.
საათი: 10:30am 0 კომენტარი

ARC Raiders Items takes place in a retro-futuristic science-fiction world where humanity has been pushed to the brink by an unrelenting mechanical force known as the ARC. These machines descend from orbit, tear apart settlements, and hunt…

გაგრძელება

Qwelly World

free counters